Οι Κλέφτες Στη Μάνη

Λίγο πριν το 1821

Τότε ελυμαίνοντο οι κλέφτες οι Κολοκοτρωναίοι Θεόδωρος και Ιωάννης αδελφοί, ο Γιώργης από τον Αετό της Τριφυλίας και ελήστευον τους ομόφυλούς τους χριστιανούς και είχον άσυλο τα Πηγάδια και την Μάνη. Εκεί είχον το άσυλόν τους και ηνάγκαζον δια της ληστείας τους προεστούς δια να τους βάνουν αρματολούς και ότι δήθεν ούτοι να εμποδίζουν την τε ληστείαν και την ζωοκλοπή από τν τόπο και κατά καιρόν τους έβγαναν και μπιουγιουρντί του πασιά ως τοιούτους διοριζόμενοι. Αλλά όταν τους έκοβαν τα χάρτζια ταύτα ήτοι τους λουφέδες των εθύμωναν και ήρχιζαν την παλαιάν τους τέχνη με περισσότερη επίτασην.

Το φαράγγι του Ριντόμου στα Πηγάδια ( λημέρι κλεφτών )

Στο παραπάνω απόσπασμα οφείλουμε να παραθέσουμε μερικές διευκρινήσεις …..

1. Ο Γιώργης που αναφέρει στο κείμενο είναι ο Γιώργος Μπέλκος από τον Αετό Μεσσηνίας γνωστός για την προεπαναστατική του δράση στην περιοχή.

2. Ο Παπατσώνης μη γνωρίζοντας καλά την περιοχή της Μάνης αναφέρει ξεχωριστά το χωριό Πηγάδια. Στην πραγματικότητα το χωριό ανήκε πάντα στα χωριά της Μάνης. Μάλιστα το επέλεγαν οι κλέφτες σαν καταφύγιο γιατί ήταν στα σύνορα της Μάνης

3. Ο Παπατσώνης μιλά με περιφρονητικά λόγια για την προεπαναστατική δράση των αναφερθέντων ανδρών διότι ως πρόκριτος είχε έρθει πολλές φορές σε ρήξη με τους κλέφτες. Οι πρόκριτοι της Πελοποννήσου είχαν αποκτήσει δύναμη είτε λόγω εμπορίου είτε λόγω μεγάλων γεωργικών εκμεταλλεύσεων με την ανοχή των Τούρκων που εξασφαλιζόταν με το ανάλογο ποσό.

Advertisements

24η Μαρτίου 1821- Η Αρχή των 300ων

 

Ο Κολοκοτρώνης οδεύει προς την Αρκαδία.

 Τότενες τοὺς εἶπα: «Ἐὰν μοῦ δώσετε βοήθεια ἀπὸ τοῦτο τὸ στράτευμα, καλῶς, εἰμὴ ἀναχωρῶ νὰ ὑπάγω εἰς τὸ κέντρο». Εἶχα λάβει γράμμα ἀπὸ τὸν Κανέλλο, μ᾿ ἐπροσκαλοῦσε, ὅτι εἶχε 10.000 ἄρματα, καὶ νὰ ἔμβω ἐπὶ κεφαλῆς. Τοῦ Μούρτζινου ἀρρώστησε τὸ παιδί του, ὁ Διονύσιος, καὶ ἔτζι δὲν ἐκίνησαν ὅλοι οἱ Μανιᾶται. Ἔλαβα 200 ἀπὸ αὐτὸν καὶ 70 ἀπὸ τὸν Μπέη μὲ τὸν καπετὰν Βοϊδῆ καὶ μὲ 30 ἐδικούς μου ἐγενήκαμε 300 καὶ ἔκοψα εὐθὺς δύο σημαῖες μὲ σταυρὸ καὶ ἐκίνησα. Οἱ Ἀνδρουσιανοὶ Τοῦρκοι, 260 ἄνδρες, μανθάνοντας ὅτι εἴμεθα ἀσκέρι φεύγουν, πᾶνε στὰ κάστρα τῆς Μεσσηνίας. Κινώντας ἐγώ, εἶχαν μίαν προθυμίαν οἱ Ἕλληνες, ὁποὺ ὅλοι μὲ τὰς εἰκόνας ἔκαναν δέηση καὶ εὐχαριστήσεις. Μοῦ ἤρχετο πότε νὰ κλαύσω… ἀπὸ τὴν προθυμίαν ποὺ ἔβλεπα. Ἱερεῖς ἔκαναν δέηση. Εἰς τὸν ποταμὸν τῆς Καλαμάτας ἀνασπασθήκαμε καὶ ἐκινήσαμε.

(Θεόδωρος Κολοκοτρώνης – Απομνημονεύματα ).

«ΕΙχον γράψει (ώς άνω είρηται) προς τον Παπατσώνην καί Πετρόμπεην ότι άμα υπάγουν είς την Καλαμάταν καί ξεσχισθή τό προσωπείον νά στείλουν ένα καλόν καπετάνιον τους μέ 200 ή 300 στρατιώτας Μανιάτας νά ανέβουν είς τον κάμπον της Καρύταινας καί Λεονταρίου, νά εμψυχώσουν τους εκεί κατοίκους όντας άψυχους έκ του οθωμανικού ζυγού καί απειροπόλεμους. Έδιόρισαν λοιπόν (μετά τήν τελετήν) τον καπετάν Βοϊδήν (δστις έπεσεν ενδόξως πολεμών μετά του Παπαφλέσια είς τήν έν Μανιάκι κατά τών Αράβων μάχην 1825 Μάϊον) μέ 150 συντρόφους του καί τον Μπουκουβαλέαν μέ 60 καν εβδομήντα νά ξεκινήσουν διά τάς επαρχίας Λεονταρίου καί Καρύταινας, άλλά μη γνωρίζοντες οι είρημένοι τον τόπον καί τάς θέσεις, άλλ’ ουδέ τους ανθρώπους, έζήτησαν ένα όδηγόν. Ό γέρων Μούρτζινος έπρότεινε νά ύπάγη ό Κολοκοτρώνης, τον όποίον έφερεν από την Σκαρδαμούλαν με ενα ψυχογιόν του, ως καταγόμενον από εκείνα τα μέρη και γνωρίζοντα καλώς και τον τόπον και τους ανθρώπους. Τον ανήγγειλαν αυτόν τον διορισμόν του, άλλ’ άπήντησεν οτι δεν εχει ούτε ίππον ουτε έξοδα και υπάρχων εις αυτήν την κατάστασιν δεν δύναται νά άκολουθήση. Αλλά ό Παπατσώνης του έπρόσφερεν αμέσως ενα καλόν ίππον με τήν ίπποσκευήν του και εκατόν ρουμπιέδες χρυσούς. Του έδωκαν και οί αδελφοί του Πετρόμπεη άλλος πέντε και άλλος δέκα τάλληρα, ώστε μή δυνηθείς ν’ άποφύγη αυτόν τον διορισμόν απεφάσισε και άνεχώρησαν αμέσως μετά των άνω ειρημένων και έφθασαν τό εσπέρας εις τό χωρίον Σκάλαν της Μεσσηνίας, και εις τάς 25 ανέβηκαν εις τό χωρίον Δεδέμπεη του κάμπου της Καρύταινας διά των Δερβενίων.»
( Κανέλλος Δεληγιάννης – Απομνημονεύματα )

Η πτώση της Καλαμάτας ήρθε γρήγορα. Από εκεί και ύστερα τα πράγματα άρχισαν να σοβαρεύουν καθώς οι δυσκολίες σε στρατηγικό και τακτικό επίπεδο ήταν πάρα πολλές. Άλλοι οπλαρχηγοί ήθελα να περιμένουν, άλλοι να οδεύσουν προς το κέντρο της Πελοποννήσου και άλλοι ήθελαν να κινηθούν στα περιφερειακά κάστρα και να τα πολιορκήσουν. Τελικά αποφασίστηκε ο Κολοκοτρώνης να κινηθεί προς την περιοχή του για να κηρύξει εκεί την έναρξη του απελευθερωτικού αγώνα. Ωστόσο τα προβλήματα ήταν πολλά.  Ούτε εφόδια είχε ο Κολοκοτρώνης ούτε χρήματα.

Η παροχή αλόγου και χρημάτων με μορφή εράνου δείχνει πόσο οικονομικά ασθενείς ήταν πολλοί κατά την αρχή της επανάστασης. Πολλοί επίσης έδειχναν προθυμία όντας αρχή του αγώνα.

Η φιλία του Μούρτζινου με τον Κολοκοτρώνη φαίνεται από το ότι του δίνει 200 άνδρες σε αντίθεση με τον Πετρόμπεη που του έδωσε μόλις 70. Επίσης ήταν εκείνος που τον πρότεινε επικεφαλή της εκστρατείας στην Αρκαδία.

Τέλος από τα παραπάνω καταλήγουμε σε δύο σοβαρά συμπεράσματα για την χρήση των Μανιατών από τον Κολοκοτρώνη

  • Από την μια τους πήρε μαζί του προκειμένου να εμψυχώσει και να τονώσει το ηθικό των άπειρων στον πόλεμο αγροτών, διότι μην ξεχνάμε ότι σε όλους τους αγώνες πριν το 1821 οι Μανιάτες αποτελούσαν τον πυρήνα των πολεμιστών και ήταν μπροστάρηδες στα γεγονότα
  • Και από την άλλη ήθελε μια ισχυρή συνοδεία πολεμιστών οι οποίοι θα του προσέφεραν το κύρος που χρειάζεται για να προσελκύσει τα βλέμματα και το ενδιαφέρον των χωρικών ώστε να πιέσει προς την στρατολόγησή τους.