Ο Καπετάνιος Κωνσταντίνος Μουνδρέας ή Μουνδραίος (1912)

Ενδιαφέρουσα είναι η δράση στη Λέσβο του ήρωα Μανιάτη οπλαρχηγού Κωνσταντίνου Μουνδραίου. Παραθέτω σχετικά τέσσερα κείμενα από δημοσιεύματα της τότε εφημερίδας του νησιού «Λαϊκός Αγών».

  • 1.- «Παρ’ ευυπολίπτων συμπολιτών αφιχθέντων εκ Πολιχνίτου πληροφορούμεθα τα εξής: Εις το επίνειον Πολυχνίτου Ελπίδα κατέφυγεν το ιστιοφόρον του καπετάν Κωνσταντίνου Μουνδραίου εκ Μάνης όστις είχεν αποβιβάση εις Γαβαθάν όρμον των Τελωνίων τον γενναίον οπλαρχηγόν Ευστράτιον Λαγίδην άλλοτε δράσαντα με ανταρτικά σώματα εν Σάμω. Διερχόμενον το πλοίον από το Σίγριον υπέστη σοβαράν επίθεσιν εκ μέρους των αυτόθι Τούρκων οι οποίοι διέτρησαν πλοίον και ιστία και εφόνευσαν δύο ναύτας του, καταγομένους εκ Κυδωνιών(«Λαϊκός Αγών», 14-11-1912).
  • 2.- Στις 4-12-1912 τα πλοία του ελληνικού στόλου «Εσπερία», «Αρκαδία», «Μυκάλη» και «Αθήναι» που είχαν αγκυροβολήσει στην παραλία της Πέτρας, προκειμένου να κανονιοβολήσουν από εκεί τις τουρκικές δυνάμεις του Κλαπάδου, δέχτηκαν ομαδικά πυρά από Τούρκους αντάρτες που είχαν οχυρωθεί σε σπίτια της παραλίας και σε γειτονικά υψώματα. Τα πλοία απάντησαν με βομβαρδισμό και τότε οι Τούρκοι αντάρτες λεηλάτησαν την Πέτρα, πυρπόλησαν αρκετά σπίτια και σκότωσαν πέντε Έλληνες πολίτες. Σύμφωνα με το παρακάτω δημοσίευμα: «Μετά τα τερατουργήματά των ταύτα οι Τούρκοι ετράπησαν εις τα κρυσφήγετά των και τα όρη. Οι κάτοικοι εν τούτοις της Πέτρας δεν ετόλμων να εξέλθουν των οικιών των, μέχρι της χθες, (σ.σ. 6-12-1912) ότε αναθαρρήσαντες κάπως εξήλθον τινές εξ αυτών και ανήλθον επί της “Εσπερίας” παρακαλούντες τον αρχηγόν της μοίρας (σ.σ. ναύαρχον Ιωάννην Δαμιανόν) να στείλη να παραλάβη όλους τους κατοίκους, οι οποίοι ήρχισαν συγκεντρούμενοι επί της παραλίας. Ήτο σπαραξικάρδιον τω όντι το θέαμα τόσων ατόμων πανικοβλήτων εκ των αγωνιωδών στιγμών τας οποίας διήλθον υπό την αιμοβαφή μάχαιρα των δημίων Τούρκων. Ο αρχηγός της μοίρας καμφθείς από τας ικεσίας των μεταβάντων προς αυτόν διέταξε να παραληφθώσιν όλοι οι κάτοικοι της Πέτρας επί του υπερωκεανείου “Αθήναι”, τουθ’ όπερ και εγένετο διά του πλοίου του Καπετάν Κώστα Μουνδρέα και της βενζινακάτου του κ. Θρασύβουλου Μελανδινού, ο οποίος και εν τη περιστάσει ταύτη έδειξε τα αισθήματα της αγνής αυτού φιλοπατρίας, συντελέσας εις την απαλλαγήν των Πετριανών από του τρόμου όστις τους είχεν καταλάβη. Περί τους χιλίους κατοίκους επεβιβάσθησαν επί του κολοσσιαίου υπερωκεανείου μας, και ήτο συγκινητική όντως η στιγμή τής επ’ αυτού ανόδου των Πετριανών, οίτινες μετά τας τρομεράς ημέρας τας οποίας διήλθον, μόλις επάτων επί του ελευθέρου εδάφους του απολυτρωτικού πλοίου, έκαμον το σημείον του σταυρού και ησπάζοντο την σημαίαν μας, λησμονούντες δε εν μιά στιγμή όλα τα δεινοπαθήματά των ηύχοντο εκ βάθους καρδίας διά την ταχείαν αποκάθαρσιν της νήσου μας από του Τουρκικού άγους.» («Λαϊκός Αγών», 8-12-1912).
  • 3.- «Μεγάλας εθνικάς υπηρεσίας καθ’ ά ευχαρίστως πληροφορούμεθα, εις την εκκαθάρισιν της νήσου μας υπό του Τουρκικού άγους παρέσχε και ο πλοίαρχος-αντάρτης κ. Κωνστ. Μουνδραίος, όστις με το ιστιοφόρον του εν Μολύβω και ιδία εν Πέτρα συνετέλεσε τα μέγιστα εις την αποτελεσματικήν δράσιν του στόλου μας, εις την διάσωσιν γυναικοπαίδων, εις την εξόντωσιν ή σύλληψιν των βασιβουζούκων επιδρομέων και εμπρηστών. Ο ίδιος με τους ναύτας του, ων οι πλείστοι Πλωμαρίται και με το πλοίον του μετέφερε τα γυναικόπαιδα Πέτρας επί του υπερωκεανείου “Αθήναι”, ο ίδιος βραδύτερον με τα παλληκάρια του συνετέλεσεν εις την καταδίωξιν και σύλληψιν βασιβουζούκων και στρατιωτών Τούρκων, τινάς των οποίων, 26 τον αριθμόν, ων ο εις εμπρηστής, μετέφερε προχθές με το πλοίον του και παρέδωκεν εις την ενταύθα διοίκησιν και ο ίδιος ήδη και πάλιν απήλθεν ίνα μεταφέρη και άλλους συλληφθέντας μεταξύ των οποίων είναι και ο κατακερματίσας χριστιανόν τινα εκ Πέτρας. Μετά των αιχμαλώτων προχθές ο κ. Μουνδραίος μετέφερεν ενταύθα και 68 σάκκους γαλέττας και 18 σκηνάς. Απονέμομεν όθεν τω γενναίω πλοιάρχω τον δίκαιον έπαινον.» («Λαϊκός Αγών», 15-12-1912)
  • 4.- «Εξακολουθεί η μεταφορά ενταύθα διαφόρων λαφύρων από του Τουρκικού στρατού. Χθες πάλιν αφίκετο το ιστιοφόρον του κ. Κ. Μουνδρέα κομίζον εκ Πέτρας 485 σακκία γαλέτας, 18 σακκιά ορύζης, 25 σίτου, 30 κριθής καί τινα φακής κ.λπ. Προς τούτοις και 199 κιβώτια σφαίρας Μάουζερ ήτοι 19 χιλ. τοιούτων.» («Λαϊκός Αγών», 25-12-1912).

Πηγή: http://www.emprosnet.gr/

Advertisements

Αναστάσιος Φραντζεσκάκης

Άρθρα

Η οικογένεια Φραντζεσκάκη συγκαταλέγεται στις παλαιότερες της Αρεόπολης και, όπως γράφει ο Κυριάκος Κάσσης (Άνθη της Πέτρας), είναι «κολλητή», σύμμαχος δηλαδή στην πατριά των Γεωργιάνων. Κλάδος της έχει κατοικήσει και στο γειτονικό Κουσκούνι, με στενή σύνδεση με την πατριά των Κρασακιάνων.

Η συμμετοχή της στην επανάσταση του 1821 υπήρξε σημαντική, γεγονός που προκύπτει από την απονομή μετεπαναστατικά του αριστείου του Αγώνα (παρασήμου) σε 10 μέλη της τουλάχιστον. Διακεκριμένη μορφή της, που αναδείχθηκε κυρίως στα μετέπειτα χρόνια της ελεύθερης πατρίδας μας ως αξιωματικός της φάλαγγας, ήταν ο Αναστάσιος Φραντζεσκάκης.

Γεννήθηκε το έτος 1799 και ο πατέρας του ονομαζόταν Μιχαήλ. Ήταν έγγαμος από τις 17 Σεπτεμβρίου 1822 με την Ειρήνη Τζακάκη, που επίσης καταγόταν από την Αρεόπολη. Σε επίσημους στρατιωτικούς καταλόγους των ετών 1840 – 1841 αναφέρεται τότε ως πατέρας 5 παιδιών. Η δράση του κατά την Επανάσταση περιγράφεται από το πλούσιο σε εκδουλεύσεις πιστοποιητικό του, το οποίο προσκόμισε στο Υπουργείο Στρατιωτικών το έτος 1841, προκειμένου να λάβει και εκείνος το αργυρό αριστείο του Αγώνος.

Στο αναφερόμενο πιστοποιητικό, που κατά το μήνα Δεκέμβριο του 1841 υπέγραψαν οι παλαιοί Μανιάτες οπλαρχηγοί Παν. Μπουκουβαλέας Τρουπάκης, Νικόλαος Πιεράκος Μαυρομιχάλης, Χρ. Καπετανάκης και Ιωάννης Κ. Μαυρομιχάλης, βεβαιώνεται η συμμετοχή του Φραντζεσκάκη το έτος 1821 στις μάχες και συμπλοκές Βαλτετσίου, Συλίμνας, Βλαχοκερασιάς, Ταβιάς, πολιορκίας Κορίνθου, στην πολιορκία και άλωση της Τριπολιτσάς, όπου τραυματίστηκε στο δεξιό βραχίονα, ενώ δεν έλειψε η συμμετοχή του το ίδιος έτος και σε μάχες εκτός Πελοποννήσου, όπως στην Πέτρα, Λιβαδειά, Σούρπη, Κερατόπυργο Μεγάρων, Πειραιά.

Η υπογραφή του Αγωνιστή σε πιστοποιητικό του 

Το έτος 1822 συμμετείχε σε μάχες στο Άργος, στο Κουτσοπόδι, Κλένια, στην Κάρυστο Ευβοίας και στην πολιορκία του Ναυπλίου, ενώ τα έτη 1823 – 1824 συμμετείχε στην πολιορκία της Κορώνης. Επί Ιμβραήμ το 1825 συμμετείχε σε μάχες και επιχειρήσεις ανάσχεσης των Τουρκοαιγυπτίων πλησίον του Νεοκάστρου, στις θέσεις Χίλια Χωρία, Λογγά, στην Καλαμάτα, Πεταλίδι, στη Μπούκα Νησίου, ενώ το 1826 πολέμησε στη Βέργα, Διρό, Καρυούπολη και Πολυάραβο. Σε όλες τις παραπάνω μάχες αναφέρεται ότι πολέμησε πάντοτε ως αξιωματικός (καπετάνιος), με γενναιότητα, ζήλο και πειθαρχία.

Μετά την απελευθέρωση ονομάστηκε με βασιλικό διάταγμα της 1/13 Νοεμβρίου 1837 ανθυπολοχαγός της Λακωνικής Φάλαγγας, ενώ δύο χρόνια αργότερα, τον Οκτώβριο του 1839, τέθηκε με τον ίδιο βαθμό σε ενεργητική υπηρεσία, υπηρετώντας μαζί με άλλους παλαίμαχους Μανιάτες αξιωματικούς στην 4η Τετραρχία υπό τον τότε αντισυνταγματάρχη Νικόλαο Πιεράκο Μαυρομιχάλη.

Το Μάιο του 1841   συνέδραμε σε οικονομική ενίσχυση υπέρ των επαναστατημένων Κρητικών και το Μάρτιο του 1844 τιμήθηκε με το αργυρό Αριστείο ως ανθυπολοχαγός της Φάλαγγας. Την περίοδο 1850 – 1861 διετέλεσε και ένορκος, γεγονός που για εκείνη την εποχή συνιστούσε ένδειξη κύρους και οικονομικής επιφάνειας. Ήταν εγγράμματος, υπέγραφε πάντοτε στα ιδιόχειρα έγγραφά του ως “Αναστάσιος Φρατζησκάκης”, και υπηρέτησε στην ενεργητική Φάλαγγα μέχρι το τέλος του βίου του.

Το έτος 1865 υπέβαλε αίτηση και πιστοποιητικά εκδουλεύσεων στην τότε εξεταστική επιτροπή αγωνιστών του 1821 και αναγνωρίστηκε εκ νέου ως οπλαρχηγός 7ης τάξης, δηλαδή ανθυπολοχαγός. Την ίδια εποχή αναγνωρίστηκε από την παραπάνω επιτροπή ως οπλαρχηγός 5ης τάξης (λοχαγός) και ο ιερωμένος συγγενής του πρωτοσύγκελος Μελέτιος Φραντζεσκάκης, που είχε πολεμήσει στην άλωση της Τριπολιτσάς.

Ο φιλότιμος αγωνιστής προήχθη περαιτέρω το μήνα Σεπτέμβριο του 1871 στο βαθμό του υπολοχαγού, όπως επίσης και ο συνάδελφός του Μανιάτης αγωνιστής Σταμάτιος Τζελέντης, από τη Λαγκάδα του δήμου Λεύκτρου. Δέκα χρόνια αργότερα, το Μάρτιο του 1881, ο Φραντζεσκάκης έλαβε το βαθμό του λοχαγού της φάλαγγας.

Απεβίωσε στις 10 Ιανουαρίου του 1886 σε ηλικία 87 ετών, αφήνοντας πίσω του τη σύζυγό του Ειρήνη με δικαίωμα λήψης μηνιαίας σύνταξης χηρείας ποσού 33,25 δραχμών.

ΠΗΓΕΣ

  • Κυριάκου Κάσση “Άνθη της Πέτρας – Μάνη” (1990).
  • Κυριάκου Κάσση “Η οικογένεια Κουλουριάνοι της Μάνης” (2006).
  • Σταύρου Καπετανάκη “Μανιάτες Αγωνιστές του 1821” (2005).
  • Σταύρου Καπετανάκη “Αριστεία του 1821 σε Μανιάτες Αγωνιστές” (2008).
  • Ιωάννη Λεκκάκου “Μάνη Ερανίσματα Ιστορίας και Λαογραφίας” (2004).
  • Γενικά Αρχεία του Κράτους : Αρχεία Αριστείων (1841), Προικοδοτήσεων Φαλαγγιτών (1843) και Υπουργείου Στρατιωτικών (1837 – 1841).
  • Διάφορα Φ.Ε.Κ.