Πλάτανος (Λίμπερδο)

Ο Πλάτανος ή Λίμπερδο όπως ήταν η ονομασία του και άλλαξε το 1955, είναι ένα χωριό της Κάτω Μάνης το οποίο βρίσκεται 8.5 χλμ. δυτικά του Γυθείου σε υψόμετρο 75 μ.

Χωρίζεται στην Πάνω και Κάτω χώρα. Στο κάτω μέρος του χωριού, η πλαγιά στην οποία είναι χτισμένο καταλήγει σε έναν ξεροπόταμο που λέγεται Πλατάνι. Τα χριστιανικά μνημεία του οικισμού μαρτυρούν την ύπαρξη πληθυσμιακής συγκέντρωσης απο τον 11 ο τουλάχιστον αιώνα.

Πρώτη γραπτή αναφορά εντοπίζεται στην απογραφή Grimani το 1700.

Κατά μια άλλη άποψη, η ίδρυση και η ανάπτυξη του οικισμού συνδέεται με την εγκατάσταση των Πετροπουλάκηδων στην περιοχή.

Η Εκκλησία του Αγίου Γεωργίου

Στο χωριό υπάρχει η εκκλησία του Αγίου Δημητρίου καθώς και η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου. Ο Άγιος Δημήτριος είναι βυζαντινή εκκλησία σταυροειδής, δικίονος, με τρούλο ελλαδικού τύπου. Έχει οικοδομηθεί με κανονική πλινθοπερίβλητη τοιχοδομία και στο εσωτερικό του σώζονται λείψανα γραπτού διάκοσμου του 12ου αιώνα.

Η Εκκλησία του Αγίου Δημητρίου

Στα βόρεια του χωριού, σε απόσταση 1,5 χλμ. , συναντάμε τον συνοικισμό Ψαθάκια, ο οποίος κατοικείται αποκλειστικά απο την οικογένεια Οικονομάκου. Ο συνοικισμός πήρε την ονομασία του απο το χόρτο Ψαθί, που φυτρώνει σε εκείνο το σημείο. Ανάμεσα στα Ψαθάκια και στον πλάτανο υπάρχει η τοποθεσία »του Γιάννη το χωριό», όπου πήρε το ονομά της απο τον Γιάννη Κουτράκο απο τα Σκυφιάνικα, ο οποίος ήρθε εκεί και έχτισε σπίτι. Ο Γιάννης ήταν το δεύτερο απο τα τρία παιδιά της οικογένειας, ο πρώτος έφυγε και πήγε στην Επίδαυρο και άφησε απογόνους εκεί ενώ ο τρίτος πήγε σε άλλο μέρος της Μάνης.

Στην τριήμερη μάχη του Πολυαράβου, ανάμεσα στους 2000 Έλληνες που πολέμησαν υπήρχαν και τα ονόματα κατοίκων του Πλατάνου. Οι πολεμιστές αυτοί ήταν οι Πασαβιγιότης Ηλίας, Γεωργαράκος Πέτρος, Σταυριανάκος Διακουμής και Ροζολάκος Αναστάσιος.

ΑΠΟΓΡΑΦΕΣ

ΠΛΑΤΑΝΟΣ (ΛΙΜΠΕΡΔΟ): 1844: 115 κατ. , 1853: 123 κατ. , 1861: 141 κατ., 1879: 201 κατ. , 1889: 232 κατ. , 1896: 232 κατ. , 1907: 246 κατ. , 1920: 246 κατ. , 1928: 324 κατ. , 1940: 282 κατ. , 1951: 251 κατ. , 1961: 270 κατ. , 1971: 244 κατ. , 1981: 192 κατ.

Advertisements

Κουκουλοματιάνοι (Τόμπρα)

old_book_bindings

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΚΟΥΚΟΥΛΟΜΑΤΗ

( ΤΟΜΠΡΑ )

ΠΑΤΡΙΑ:Φαρμακιάνοι ΓΕΝΟΣ: Κουκουλοματιάνοι

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ: Ληγοριάνοι  Αντωνιάνοι  Σταυριανιάνοι  Μενουδιάνοι

 Η περίοδος της Τουρκοκρατίας ήταν γεμάτη κοινωνικές, οικονομικές και πολιτιστικές μεταβολές που οδήγησαν και σε μεγάλες πληθυσμιακές ανακατατάξεις. Αποτέλεσμα τέτοιων μεταβολών είναι και η εγκατάσταση της οικογένειας Κουκουλομάτη στο χωριό Τόμπρα της περιοχής του Μαλευρίου της Μάνης.

Η παράδοση λέει πως το αρχικό όνομα της οικογένειας ήταν Φαρμάκης. Κατοικούσαν στα Τζίτζινα Λακωνίας, ένα ορεινό χωριό του Πάρνωνα όταν για μη καθορισμένους λόγους ( πιθανόν σκότωσαν Τούρκο ) κατέβηκαν φυγόδικοι στην Μάνη όπου ήταν ελεύθερο έδαφος. Τρία αδέλφια ήταν φυγόδικοι. Ο Γρηγόρης, ο Αντώνης και ο Σταυριανός, οι οποίοι κατεβαίνοντας στην Μάνη τους υποδέχτηκε καλά στο χωριό Πηλάλα ένας παπουτσής ονόματι Μενούδος. Οι Φαρμάκηδες από υποχρέωση τον ονόμασαν αδελφό τους. Από τότε οι Κουκουλοματιάνοι χωρίζονται σε Ληγοριάνους, Αντωνιάνους, Σταυριανιάνους και Μενουδιάνους. Ωστόσο όλοι γράφονται Κουκουλομάτης. Το προσωνύμιο αυτό το πήραν διότι όταν εγκληματούσε ο μεγαλύτερος από τα τρία αδέλφια είτε από αποτροπιασμό είτε από την λάμψη της πυρίτιδας κάλυπτε τα μάτια του ( τα κουκούλωνε ).

Η οικογένεια Κουκουλομάτη θεωρητικά αποτελούν τους οικιστές της περιοχής της Τόμπρας καθώς πριν την κάθοδό τους ( γύρω στα 1700 ) η περιοχή ήταν χωράφια.

Μεγάλη ήταν η προσφορά της οικογένειας κατά τον απελευθερωτικό αγώνα του 1821 κατά τον οποίο πάνω από 15 μέλη της οικογένειας συμμετείχαν ενεργά. Μάλιστα 2 από αυτούς τιμήθηκαν το 1840 με το αριστείο του αξιωματικού τιμής ένεκεν. Το 1850 στην Τόμπρα 2 από τους 3 κατοίκους που επιλέχθηκαν ως ένορκοι ήταν Κουκουλοματιάνοι.

Το 1870 η οικογένεια βρίσκεται σε μεγάλη ακμή μετρώντας 25 ντουφέκια (άνδρες ) καθιστώντας την ιδιαίτερα ισχυρή στην περιοχή καθώς ο αριθμός τους έκανε ιδιαίτερα υπολογίσιμους.

Η οικογένεια συμμετείχε ενεργά και κατά την διάρκεια των βαλκανικών πολέμων ενώ μέχρις σήμερα δραστηριοποιείται στα χωριά του Γυθείου.